کتاب مستند از فیلمنامه تا تدوین
کتاب «مستند از فیلمنامه تا تدوین» نوشته آلن روزنتال، یکی از جامع‌ترین و کاربردی‌ترین منابع در زمینه فیلم‌سازی مستند است که با ترجمه حمیدرضا احمدی لاری و ویراستاری تبسم آتشین‌جان، توسط نشر ساقی در ۳۴۲ صفحه منتشر شده است.
این کتاب که در سال ۱۴۰۱ به چاپ رسیده، ترجمه بخش‌های دوم تا پنجم کتاب اصلی «نویسندگی، کارگردانی و تولید فیلم‌های مستند» (Writing, Directing, and Producing Documentary Films and Videos) است.
کتاب درباره چیست؟
این اثر به مشکلات روزمره‌ای می‌پردازد که فیلم‌سازان مستند با آن دست‌به‌گریبان هستند. روزنتال با زبانی صریح و بی‌پرده، خواننده را از مرحله فیلمنامه تا تدوین نهایی همراهی می‌کند. او تأکید ویژه‌ای بر تحقیق، نگارش روایت و پیچیدگی‌های تدوین دارد.
کتاب حاضر که به نوعی تکمیل‌کننده کتاب پیشین این نویسنده با عنوان «مستند؛ از ایده تا فیلمنامه» است، مراحل بعدی تولید فیلم مستند را پوشش می‌دهد. از جمله مباحث مطرح‌شده در این کتاب می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
تکنیک‌های مصاحبه و انتخاب لوکیشن
نگارش روایت و گفتار متن
روش‌های تدوین در سینمای مستند
چالش‌های تولید فیلم‌های مستند تاریخی، خانواده و سینما وریته
مسائل عملی از جمله بودجه‌بندی و توزیع فیلم
درباره نویسنده: آلن روزنتال
آلن روزنتال (Alan Rosenthal) یکی از تأثیرگذارترین چهره‌های سینمای مستند جهان است. او با بیش از شصت فیلم مستند در کارنامه خود، از جمله فیلم برنده جایزه پبادی با عنوان «خاکسترها» (Out of the Ashes)، یکی از برجسته‌ترین فیلم‌سازان مستند بین‌المللی به شمار می‌رود. روزنتال در آثار آموزشی خود، با کنار گذاشتن مباحث نظریِ صرف و پرهیز از پیچیدگی‌های فنی، به مسائل روزمره فیلم‌سازان از مرحله ایده تا توزیع می‌پردازد و بر تحقیق و نگارش به عنوان دو اصل اساسی تأکید دارد.
درباره مترجم: حمیدرضا احمدی لاری
حمیدرضا احمدی لاری (متولد ۱۳۳۱ در لارستان) فیلم‌ساز، پژوهشگر، مترجم و استاد دانشگاه است. او دانش‌آموخته دوره چهارم مدرسه عالی تلویزیون و سینما است و سال‌ها در حوزه تألیف و ترجمه کتاب‌های سینمایی فعالیت داشته است. به پاس یک عمر تلاش در این حوزه، از او در جشن کتاب سال سینمایی تقدیر شده است.
چرا این کتاب برای فیلم‌سازان مستند ضروری است؟
۱. رویکردی عملی و بی‌پرده: روزنتال با زبانی ساده و روشن، به مسائل واقعی فیلم‌سازان می‌پردازد و از نظریه‌پردازیِ صرف پرهیز می‌کند.
۲. پوشش کامل مراحل تولید: کتاب از مرحله فیلم‌نامه‌نویسی تا تدوین نهایی را پوشش می‌دهد و به فیلم‌ساز کمک می‌کند تا در هر مرحله با چالش‌های پیش رو آشنا شود.
۳. منبعی معتبر و جهانی: این کتاب در سطح بین‌المللی به عنوان یکی از منابع اصلی آموزش فیلم‌سازی مستند شناخته می‌شود.
۴. مناسب برای تمام سطوح: هم برای فیلم‌سازان مبتدی که به دنبال یک راهنمای گام‌به‌گام هستند و هم برای حرفه‌ای‌ها که می‌خواهند دانش خود را عمیق‌تر کنند، مفید است.
کتاب «مستند از فیلمنامه تا تدوین» مناسب چه کسانی است؟
فیلم‌سازان مستند در هر سطحی (از مبتدی تا حرفه‌ای)
دانشجویان و هنرجویان رشته‌های سینما، تئاتر و هنرهای نمایشی
علاقه‌مندان به فیلم‌نامه‌نویسی و تولید محتوای مستند
پژوهشگران حوزه رسانه و مطالعات سینمایی