کتاب «دوربرگردان» نوشته سیدزهیر مجاهد است. نشر جام جم این کتاب را منتشر کرده است. نویسنده در این اثر به روایت زندگی یکی از مجاهدان افغانستانی میپردازد. این مجاهد در دفاع از حرم حضرت زینب (س) فداکاریهای بسیاری کرده است.
به عبارت دیگر، «دوربرگردان» خاطرات یک رزمنده مدافع حرم از لشکر فاطمیون است. لشکری که از مهاجران افغانستانی مقیم ایران تشکیل شده بود و در سوریه از حرم اهل بیت (ع) دفاع میکرد.
سیدزهیر مجاهد در محله گلشهر مشهد به دنیا آمده است. این محله، یکی از مناطق حاشیهنشین مشهد محسوب میشود. نویسنده در مقدمه کتاب، هدف خود را از نگارش این اثر چنین بیان میکند: ثبت حضور و جانفشانی افغانستانیها در سوریه.
نکته جالب درباره مجاهد این است که او یک کتاب اولی است. با این حال، نوشتن کتابی که خواننده میتواند آن را در کمتر از سه ساعت تمام کند، واقعاً جای تشویق دارد. علاوه بر این، روانی قلم و تسلط او بر روایت، از نقاط قوت این اثر محسوب میشود.
نویسنده در آغاز سال ۱۳۹۴ به عنوان مستندساز عازم سوریه شد. در همان روزهای اول، با سلیمان آشنا گردید. سلیمان همان عبدالصمد علیزاده بود؛ فرمانده یگان تکتیراندازان فاطمیون.
آهسته آهسته، رفاقت شش سالهای بین این دو شکل گرفت. در یکی از شبها، سلیمان به نویسنده گفت که دوست دارد سرگذشت زندگیاش به کتاب تبدیل شود. او میخواست این کتاب برای نسل بعدی مفید باشد. جالب اینجاست که سلیمان خود، سیدزهیر مجاهد را برای روایت سرنوشت زندگیاش انتخاب کرد. در نتیجه، «دوربرگردان» پس از شش سال و در طی سفرهای سلیمان به ایران، به نگارش و چاپ رسید.
آقا سلیمان روزی در کوچههای شهر دنبال اسم و رسم در میان لاتها بود. اما او به جایی رسید که فرمانده یگان تکتیرانداز فاطمیون شد. این تحول شگفتانگیز فقط به خاطر خواستن خودش بود و نه چیز دیگر.
به همین دلیل، روایت زندگی او به شدت خواندنی است. چرا که این کتاب هم رنج مهاجرین افغان را در بر دارد و هم حال و هوای دفاع از حرم را به تصویر میکشد.
۱. روایتی از جانفشانی مدافعان افغانستانی
این کتاب یکی از معدود آثاری است که به نقش پررنگ و فداکاریهای لشکر فاطمیون در دفاع از حرم میپردازد.
۲. رفاقت شش ساله نویسنده با راوی
نویسنده و راوی شش سال در کنار هم بودند. همین موضوع باعث شده است روایتها صمیمی، واقعی و ملموس از آب درآیند.
۳. قلم روان و خواندنی
بعضی کتابها در کنار موضوع نابی که دارند، قلم نویسنده را نیز به رخ میکشند. «دوربرگردان» از همین دسته است. با وجود این که نویسنده یک کتاب اولی است، اما نثر روان و کشش داستانی او، مخاطب را تا صفحه آخر همراهی میکند.
۴. تلفیق رنج مهاجرت با حماسه دفاع از حرم
کتاب هم جنبه اجتماعی دارد (درد و رنج مهاجران افغان) و هم جنبه حماسی (جهاد در راه دفاع از حرم).
در بخشی از کتاب میخوانیم:
«رضا همینطور که دور میشد گفت: “انشاءالله به جنگ با عدو چیزی نمانده.” کمی شوکه شدم و با تاخیر جواب دادم: “انشاءالله ما هم آمادهایم…” یک طرف مغزم که مخالف آمدن به سوریه بود، به شدت از رضا متنفر بود.»
علاقهمندان به خاطرات شهدا و رزمندگان مدافع حرم
کسانی که میخواهند با نقش لشکر فاطمیون در دفاع از حرم آشنا شوند
خوانندگانی که از روایتهای صمیمی و واقعی لذت میبرند
کسانی که به دنبال کتابی کوتاه اما پرمحتوا و خواندنی هستند
کتاب «دوربرگردان» در نوع خود ارزشمند است. حیف که نشر جام جم، آقای قزلی (مدیر مسئول فقید) را از دست داد. با این حال، انتشار این اثر توسط جام جم، نشاندهنده نگاه ویژه این ناشر به موضوع مقاومت و مدافعان حرم است.